Home / Nieuws / Onderzoek naar de relatie tussen werklast en honorarium van architecten

 

Onder leiding van Johan Rutgeerts van de faculteit Architectuur van de KU Leuven (België) en gefinancierd door de Orde van Architecten – Vlaamse Raad, is er de afgelopen jaren onderzoek gedaan naar het honorarium van architecten. Dit onderzoek is gebundeld in het rapport ‘Nacalculatie van architectenprestaties’, dat hier te vinden is.

Volgens de studie wordt het zogenoemde ‘ereloon’ in een aantal Europese landen vastgesteld als een bepaald percentage van de bouwkosten. Met dat bedrag zou het mogelijk moeten zijn de nodige diensten te leveren. De Nationale Raad der Orde van Architecten in België heeft voor de branche een aantal normen en percentages vastgesteld.
Navraag leerde echter dat de percentages die gehanteerd worden niet gebaseerd zijn op een objectief en wetenschappelijk onderbouw prestatieonderzoek. Om die reden is er voor België onderzoek gedaan naar hoeveel tijd een architect nu echt kwijt is aan verschillende opdrachten. Onderscheid is gemaakt tussen werklast voor nieuwbouw en verbouw, de tijdsbesteding per werkfase (SO, DO, bestek etc.) en werklast voor verschillende categorieën (woningbouw, sociale huisvesting, industriële loodsen, publieke gebouwen enzovoort). Aan de studie werkten 687 architecten mee.

Het onderzoek laat in grafieken en tabellen precies zien wat de werklasten zijn voor elk van deze elementen. Er worden ook een aantal conclusies getrokken, die bruikbaar zijn voor architectenbureaus als zij een voorstel moeten doen voor hun honorarium. Een greep uit de conclusies:

  • Het blijkt dat er een grote correlatie is tussen het aantal gepresteerde uren en respectievelijk het bouwbudget en de bebouwde oppervlakte.
  • Bij verbouwingen van eengezinswoningen ligt de werklast veel hoger bij kleine opdrachten dan bij grote opdrachten. Bij verbouwingen van meergezinswoningen is het volume echter niet significant van invloed op de werklast.
  • Onderwijsgebouwen kennen een nagenoeg gelijke werklast met publieke gebouwen. Daarentegen kosten kantoorgebouwen gemiddeld 10% minder uren dan een publiek gebouw.
  • De norm die de Nationale Raad der Orde van Architecten opgesteld heeft voor de verdeling van de werklast per werkfase blijkt af te wijken met de resultaten uit de studie van de KU Leuven:

werklast architecten

  • Architecten rekenen zich structureel te weinig honorarium aan. Oorzaken zijn o.a. een te hoge onderlinge concurrentie en te weinig nacalculatie bij architecten.

Het rapport is een rijke bron aan informatie over de werklast van architecten, en kan bijvoorbeeld dienen als onderbouwing van het aantal uren dat gerekend wordt voor een bepaalde fase of categorie. Het document is via deze link te bekijken.